آمادگی روی کاغذ یا آمادگی در میدان؟
مدیریت بحران، ویترین تبلیغاتی نیست؛ آزمون جدی کارآمدی مدیریت شهری است. اگر این دورهها به تغییر واقعی در رفتار سازمانی و ارتقای آمادگی عملی منجر شود، قابل تقدیر است. اما اگر صرفاً به تکمیل فرمها و ارائه آمار در گزارشهای پایان سال محدود بماند، باید آن را نمونهای دیگر از «آمادگی روی کاغذ» دانست.

برگزاری دوره «آمادگی در حوادث و بحرانها» برای کارکنان شهرداری منطقه ۲۰ تهران در ظاهر اقدامی مثبت و قابل دفاع است؛ اما پرسش اصلی اینجاست: آیا این دورهها واقعاً به افزایش تابآوری شهری منجر میشود یا صرفاً تکمیل یک بخشنامه اداری از سوی شهرداری تهران است؟
به گزارش عصر خبر، سالهاست که پس از هر حادثه—از زلزلههای خفیف گرفته تا بارشهای ناگهانی و آبگرفتگی معابر—یک جمله تکراری شنیده میشود: «آمادگی لازم وجود داشت.» اما واقعیت صحنه چیز دیگری را نشان میدهد؛ از ناهماهنگی میان واحدها گرفته تا کندی در تصمیمگیری و ضعف در اطلاعرسانی.
اگر آموزشها مؤثر بودهاند، چرا همچنان اولین ساعات بحران با سردرگمی همراه است؟ آموزش زمانی معنا دارد که: مبتنی بر سناریوهای واقعی و بومی منطقه باشد، نه پاورپوینتهای تکراری. با مانورهای عملی و ارزیابی میدانی همراه شود. خروجی آن قابل سنجش و شفاف برای افکار عمومی باشد.
برگزاری کلاس در قالب «۶ گروه ۴۰ نفره» اگرچه از نظر آماری قابل ارائه در گزارشهاست، اما کیفیت آموزش مهمتر از کمیت آن است. آیا پس از پایان دوره، آزمون عملی برگزار میشود؟ آیا سطح آمادگی پیش و پس از آموزش اندازهگیری میشود؟ آیا نتایج آن منتشر میشود؟ نکته مهمتر این است که مدیریت بحران صرفاً با آموزش کارکنان اداری محقق نمیشود.
زیرساختهای فرسوده، تجهیزات ناکافی، نبود سیستم هشدار سریع و ضعف هماهنگی بینبخشی، با چند جلسه آموزشی جبران نخواهد شد. اگر تجهیزات بهروز نباشد و زنجیره فرماندهی در بحران شفاف تعریف نشده باشد، آموزش به تنهایی معجزه نمیکند.
افکار عمومی انتظار دارد: گزارش عملکرد واقعی و نه صرفاً خبری منتشر شود. نتایج آموزشها در قالب مانورهای عمومی قابل مشاهده باشد. بودجههای تخصیصیافته به مدیریت بحران به صورت شفاف اعلام شود.
مدیریت بحران، ویترین تبلیغاتی نیست؛ آزمون جدی کارآمدی مدیریت شهری است. اگر این دورهها به تغییر واقعی در رفتار سازمانی و ارتقای آمادگی عملی منجر شود، قابل تقدیر است. اما اگر صرفاً به تکمیل فرمها و ارائه آمار در گزارشهای پایان سال محدود بماند، باید آن را نمونهای دیگر از «آمادگی روی کاغذ» دانست.
شهروندان منطقه ۲۰ تهران بیش از هر چیز، آمادگی واقعی میخواهند؛ نه تیترهای امیدوارکننده.