پیشنهادات فوری برای مدیریت بحران اشتغال و معیشت کارگران 

در پی آسیب‌های وارد شده به زیرساخت‌های صنعتی و اختلال در فعالیت برخی صنایع مادر و واحدهای وابسته، بخش قابل توجهی از کارگران با کاهش درآمد، تعلیق کار یا خطر تعدیل نیرو مواجه‌اند.

به گزارش عصر خبر، این وضعیت عملاً امنیت معیشت، مسکن و غذا را تحت تأثیر جدی قرار داده است. کانون عالی انجمن‌های صنفی کارگران ایران در نامه‌ای به رئیس‌جمهور ، مجموعه‌ای از اقدامات فوری و عملیاتی را برای مدیریت بحران اشتغال و معیشت کارگران پیشنهاد کرده است.

متن نامه به شرح زیر است:

جناب آقای دکتر مسعود پزشکیان

رئیس محترم جمهوری اسلامی ایران

موضوع: پیشنهاد اقدامات فوری، زمان‌بندی‌شده و عملیاتی برای مدیریت بحران اشتغال و معیشت کارگران

با سلام و احترام

در پی آسیب‌های وارد شده به زیرساخت‌های صنعتی و اختلال در فعالیت برخی صنایع مادر و واحدهای وابسته، بخش قابل توجهی از کارگران با کاهش درآمد، تعلیق کار یا خطر تعدیل نیرو مواجه‌اند. با توجه به اینکه درصد زیادی از کارگران کشور مستأجر هستند و تنها منبع درآمد خانوار محسوب می‌شوند، این وضعیت عملاً امنیت معیشت، مسکن و غذا را تحت تأثیر جدی قرار داده است. بر اساس گزارش‌های تشکل‌های کارگری و شواهد میدانی، کاهش درآمد یا توقف فعالیت در برخی واحدها نگرانی فزاینده‌ای ایجاد کرده و ضرورت تصمیم‌گیری سریع و اقدام‌محور را دوچندان نموده است. کانون عالی انجمن‌های صنفی کارگران ایران، ضمن اعلام آمادگی کامل برای همکاری با دولت محترم، پیشنهاد می‌کند مجموعه اقدامات زیر با مسئولیت‌های مشخص و زمان‌بندی دقیق اجرا گردد:

۱. تشکیل فوری «ستاد ملی اضطراری اشتغال و معیشت» با مسئولیت مستقیم دولت و حضور وزارتخانه‌های مرتبط، سازمان تأمین اجتماعی و نمایندگان کارگران و کارفرمایان، برای پایش روزانه اشتغال و ارائه تصمیمات فوری جهت جلوگیری از تعدیل نیرو.

۲. اجرای سیاست ملی «حفظ اشتغال به جای تعدیل نیرو» از طریق کاهش موقت ساعات کار، پرداخت بخشی از دستمزد توسط دولت، و ارائه معافیت‌های بیمه‌ای و مالیاتی برای واحدهایی که از تعدیل نیرو خودداری می‌کنند.

۳. تسهیل فوری و غیرحضوری دریافت بیمه بیکاری برای کارگران آسیب‌دیده با حذف بروکراسی و کاهش زمان بررسی پرونده‌ها به چند روز.

۴. تأمین امنیت غذایی خانوارهای کارگری از طریق بسته‌های حمایتی هدفمند تا زمان بازگشت خانوارها به وضعیت پایدار. ۵. حمایت موقت دولت در پرداخت اجاره‌بهای مسکن کارگران بیکار شده با تأکید دوباره بر اینکه مسکن کارگری طبق قوانین کشور از وظایف دولت و کارفرمایان بوده و تاکنون به‌طور کامل محقق نشده است. پیشنهاد می‌شود دولت: – به‌صورت زمان‌دار – برای کارگران بیکار شده یا واحدهای آسیب‌دیده – کمک‌هزینه یا تضمین پرداخت اجاره مسکن را برقرار کند تا از بروز بحران‌های انسانی و اجتماعی جلوگیری شود.

۶. اجرای طرح‌های اشتغال اضطراری در پروژه‌های عمومی در حوزه‌های بازسازی، خدمات شهری، تعمیرات، طرح‌های عمرانی کوچک، کشاورزی و صنایع غذایی، برای ایجاد ظرفیت جذب فوری نیروی کار.

۷. حمایت فوری از بنگاه‌های کوچک، مشاغل خرد و خانگی از طریق تسهیلات خرد، بیمه‌های کم‌هزینه و فعال‌سازی بازار فروش محصولات.

۸. تقویت پایداری سازمان تأمین اجتماعی از طریق تسویه تدریجی بدهی‌های دولت و توسعه پوشش بیمه‌ای مشاغل خرد و نوظهور.

۹. فعال‌سازی ظرفیت رسانه ملی برای آموزش مهارت‌های اشتغال با همکاری وزارت کار، فنی و حرفه‌ای و دانشگاه‌ها برای: – آموزش مهارت‌های شغلی مورد نیاز – آموزش راه‌اندازی کسب‌وکارهای کوچک و خانگی – معرفی مشاغل قابل اجرا در شرایط بحران – و شناسایی استعدادهای شغلی بالقوه مردم

۱۰. ایجاد نظام ملی شناسایی و هدایت استعدادهای شغلی برای تطبیق نیروی انسانی با نیازهای واقعی بازار کار.

۱۱. رصد ملی آسیب‌های شغلی و احصای وضعیت مشاغل رسمی و غیررسمی کشور

متأسفانه در شرایط کنونی، به دلیل “گستردگی مشاغل غیررسمی” که بنا بر گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس بیش از ۶۰ درصد مشاغل کشور را تشکیل می‌دهند و اغلب نیز از کف حمایت‌های اجتماعی بی‌بهره‌اند، آمار دقیق و قابل استنادی از میزان آسیب وارد شده به مشاغل وجود ندارد. این مسئله موجب شده دولت و دستگاه‌های اجرایی فاقد تصویر دقیق و قابل اتکا از: – تعداد مشاغل آسیب‌دیده – شدت آسیب در حرفه‌های مختلف – وضعیت واقعی شاغلان در بخش‌های صنعت، خدمات و اصناف – و گستره بیکاری پنهان و غیررسمی باشند.

برای حل این مسئله بنیادین، پیشنهاد می‌شود دولت محترم:

– یک “فراخوان ملی” برای ثبت آسیب‌های شغلی در سه حوزه صنعت، خدمات و اصناف صادر کند – سامانه‌ای واحد و ساده برای ثبت اطلاعات مشاغل رسمی و غیررسمی ایجاد شود – تشکل‌های کارگری، صنفی و مردمی در این فراخوان مشارکت داده شوند – و گزارش ملی وضعیت مشاغل ظرف مدت معین تهیه گردد “کمیت و کیفیت آسیب به مشاغل و شاغلان” مهم‌ترین مولفه در طراحی برنامه‌های اشتغال در شرایط فعلی است و بدون این رصد ملی، سیاست‌گذاری دقیق و مؤثر ممکن نخواهد بود.

جناب آقای رئیس‌جمهور

امروز کشور بیش از هر زمان دیگر نیازمند تصمیم‌های سریع، علمی، مردمی و هماهنگ است. جامعه کارگری ایران همواره در کنار سازندگی کشور ایستاده و امروز نیز آماده است با تمام توان در عبور از این بحران نقش‌آفرینی کند.

رونوشت‌ها (جهت استحضار، اقدام و بهره‌برداری مقتضی): ۱. وزیر محترم تعاون، کار و رفاه اجتماعی – جهت استحضار و اقدام مستقیم در حوزه‌های حفظ اشتغال، بیمه بیکاری اضطراری و هماهنگی تشکل‌های کارگری. ۲. وزیر محترم صنعت، معدن و تجارت – جهت اقدام لازم در جلوگیری از تعطیلی واحدها و حمایت از SMEها. ۳. رئیس محترم سازمان برنامه و بودجه کشور – جهت اقدام در تأمین اعتبارات لازم برای بسته امنیت غذایی، حمایت اجاره مسکن و تقویت بیمه بیکاری. ۴. رئیس محترم سازمان تأمین اجتماعی – جهت استحضار و اقدام مقتضی در اجرای بسته بیمه بیکاری اضطراری و پوشش بیمه‌ای آسیب‌دیدگان. ۵. رئیس محترم سازمان صدا و سیما – جهت طراحی برنامه‌های ملی مهارت‌آموزی و شناسایی استعدادهای شغلی. ۶. وزیر محترم کشور – جهت هماهنگی استانداران و فرمانداران برای اشتغال اضطراری و ارزیابی آسیب‌های منطقه‌ای.