ترامپ چند بار گفت به توافق با ایران نزدیک است؟ / هر سه روز یک توافق خیالی / سیانان: دیگر هیچ کس نباید این ادعا را جدی بگیرد
بیش از دو ماه از زمانی که پرزیدنت دونالد ترامپ اعلام آتشبس با ایران کرد و گفت دو طرف به توافق نزدیک شدهاند، میگذرد. اگر از زمان آغاز جنگ محاسبه کنیم (و کل ادعاهای او در دوران ریاست جمهوری او از سال ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۱ و از ژانویه ۲۰۲۵ تا امروز را در نظر نگیریم) او دست کم هر سه روز یک بار ادعا کردهاست که توافق با ایران بسیار نزدیک است
به گزارش عصر خبر ترامپ بار دیگر دیشب مدعی شد که دو سه روز دیگر با ایران به توافق میرسد. دونالد ترامپ بارها و بارها این ادعا را تکرار کردهاست. آیا این ادعا را میتوان پذیرفت؟ محاسبه سیانان نشان میدهد که در ۱۰۱ روز گذشته رئیس جمهور آمریکا ۳۷ بار این ادعا را تکرار کردهاست، در حالی که هیچ کدام از این ادعاها به واقعیت تبدیل نشدهاست؛ یعنی او تقریبا هر سه روز یک بار به یک توافق خیالی با ایران دست یافتهاست.
سیانان نوشت دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا روز ۱۸ فروردین (۷ آوریل) در شبکههای اجتماعی نوشت که آنها به «مراحل بسیار پیشرفتهای» رسیدهاند اما دو هفته زمان نیاز است تا «توافق نهایی و اجرایی شود». او در پایان اشاره کرد: «مایه افتخار است که این مشکل دیرینه در آستانه حلوفصل قرار دارد.»
البته که هیچ راه حلی در کار نبود؛ اما ترامپ با این حال، دو ماه گذشته را مدام صرف این کرده است که بگوید توافق همین حوالی و درست در یکقدمی ماست. آن هم نه یکبار، نه دوبار، بلکه بارها و بارها این ادعا را تکرار کردهاستاگر بازه زمانی پیش از آتشبس را از زمان آغاز جنگ در ۹ اسفند هم حساب کنیم، او دستکم ۳۷ بار این ادعا را تکرار کرده است. این یعنی او ۳۷ بار به طور مستقیم (در پستهای شبکههای اجتماعی، حضور در محافل عمومی و تماسهای تلفنی با رسانهها) ادعا کرده که توافق نزدیک است یا مدعی شده ایران برای جوش دادن یک معامله دستوپا میزند.
هیچ نشانهای وجود ندارد که ثابت کند این ادعا امروز واقعبینانهتر از ۷ آوریل است. اما ترامپ همچنان به گفتن آن ادامه میدهد؛ یا به این دلیل که دچار توهم شده، یا میخواهد بازارهای مالی را آرام کند، و یا تصور میکند با تکرار این حرف میتواند آن را به واقعیت تبدیل کند.
اما مشخصاً این ادعایی است که دیگر هیچکس نباید آن را جدی بگیرد.
همه چیز از ۲۳ مارس آغاز شد، یعنی کمتر از یک ماه پس از شروع جنگ. ترامپ در بیرون از هواپیمای اختصاصی رئیسجمهور، به خبرنگاران از مذاکرات صلح فرضی گفت و به «نکات اصلی توافق، یا بهتر بگویم — تقریباً تمام نکات مورد توافق» اشاره کرد. (این در حالی بود که ایران اصلاً منکر هرگونه مذاکرهای شد).
تا روز بعد، او شروع به تکرار ترجیعبند همیشگی خود کرد: اینکه ایران برای رسیدن به توافق به دستوپا افتاده است.
ترامپ افزود: «فکر میکنم به آن پایان خواهیم داد. البته نمیتوانم با قطعیت به شما بگویم.»
تا ۲۵ مارس، ادعا این شد که ایران «شدیداً خواهان یک توافق» است. در ۲۶ مارس و در جریان جلسه کابینه، ادعا کرد ایران «التماس میکند تا توافق کند». (ایران با وجود اینکه اینقدر برای جوش دادن توافق بیتاب بود، چطور شد که دو ماه و نیم دیگر هم دوام آورد و مقاومت کرد؟!)
در ۲۹ مارس، در جریان گفتگوی سرپایی با خبرنگاران در هواپیمای ریاستجمهوری، از ترامپ پرسیده شد که آیا پیشبینی میکند هفته آینده توافق نهایی شود؟ او پاسخ داد: «بله، من توافق با ایران را نزدیک میبینم.»
از این نقطه به بعد، پیشبینیهای ترامپ لحن اصرارآمیزتری به خود گرفت. او روز ۶ آوریل گفت که آنها قبل از به وجود آمدن یک عقبگرد، «خیلی به توافق نزدیک شده بودند».
او روز بعد آتشبس را اعلام کرد؛ آتشبسی که در ابتدا قرار بود دو هفته طول بکشد تا دو طرف جزئیات توافق را چکشکاری کنند.
یک هفته بعد، در ۱۵ آوریل، او به شبکه «فاکس بیزنس» گفت: «فکر میکنم کار رو به پایان است، از نظر من خیلی به پایان کار نزدیک شدهایم.» او افزود: «ببینیم چه میشود. فکر میکنم آنها خیلی دلشان میخواهد توافق کنند.»
طی چند روز بعد، ترامپ عملاً به همه اطمینان داد که کار تمام است:
او در ۱۶ آوریل به خبرنگاران گفت: «اوضاع بسیار خوب به نظر میرسد، ما با ایران توافق خواهیم کرد و این توافق خوبی خواهد بود.»
تا ۱۷ آوریل، او در سه حضور رسانهای مجزا مدعی شد که ایران «با همه چیز موافقت کرده است»، «فکر میکنم ظرف یک یا دو روز آینده به توافق میرسیم» و «فکر نمیکنم اختلافات چندان مهمی باقی مانده باشد».
و در ۲۰ آوریل، در پستی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال»، پیشبینی کرد که «همه اینها نسبتاً سریع اتفاق خواهد افتاد!»
با وجود اینکه هیچکدام از اینها محقق نشد، در ۳۰ آوریل ادعا کرد ایران همچنان «میمیرد برای اینکه توافق کند».
او در اول مه به خبرنگاران مژده داد: «وقتی جنگ تمام شود، که نباید خیلی طول بکشد…»
ترامپ برای مدتی دست از پیشبینیهای خود کشید، اما در ۱۸ مه اعلام کرد که به درخواست کشورهای خاورمیانه، حملات نظامی را «دو یا سه روز» به تعویق میاندازد، «چون آنها فکر میکنند که به یک توافق بسیار نزدیک شدهاند».
در این مرحله، حتی خود ترامپ هم انگار متوجه شده بود که پیشبینیهایش چقدر بارها غلط از آب درآمدهاند.
ترامپ گفت: «ما دورههایی داشتیم که فکر میکردیم واقعاً به توافق نزدیک شدهایم اما کار پیش نرفت.» و سپس افزود: «اما این بار اوضاع کمی متفاوت است.»
اوضاع هیچ تفاوتی نداشت؛ اما او ناامید نشد.
ترامپ در ۱۹ مه در یک ضیافت کنگره گفت: «ما آن جنگ را خیلی سریع تمام خواهیم کرد.»
تا ۲۳ مه، او دوباره همان دور باطلی را چرخید که در ۱۷ آوریل چرخیده بود. او گفت دولت به یک توافق «بسیار نزدیکتر شده است». او گفت که توافق «تا حد زیادی مذاکره شده و فقط منوط به نهاییسازی است». و گفت که توافق «بهزودی» اعلام خواهد شد و «جنبههای پایانی» در حال بحث است.
در ۲۸ مه، در مصاحبه با عروسش، لارا ترامپ، شرایط را «نزدیک به یک توافق بسیار خوب» توصیف کرد.
و روز یکشنبه، او دوباره اطمینان داد که آنها «خیلی به توافق نزدیک شدهاند»، اما ایران و اسرائیل با درگیر شدن در یک بگوومگوی حاشیهای، دارند آن را به خطر میاندازند.
او به خبرگزاری «آکسیوس» گفت: «ما بسیار به توافق نهایی با ایران نزدیک هستیم. این توافق خوبی خواهد بود. من نمیخواهم به خاطر اتفاقاتی که اکنون در حال رخ دادن است، این توافق هوا برود.»
این دستکم سومین باری بود که ترامپ به آکسیوس میگفت توافق حتمی است. سپس روز دوشنبه، در جریان یک میتینگ تلفنی برای سناتور جنگطلب، لیندسی گراهام از کارولینای جنوبی، ترامپ باز هم پیشبینی کرد که ظرف دو هفته آینده «پیروزی کامل» حاصل خواهد شد.
ترامپ گفت: «ما اکنون در حال مذاکره هستیم؛ آنها خواهان یک توافق بسیار خوب هستند.»
و سپس اضافه کرد: «آنها حاضرند همه چیز را به ما واگذار کنند.»
